Pratite nas: Facebook Twitter RSS

Rečnik pojmova

Lista stručnih pojmova
 
Bol u donjem delu stomaka - svi ženski razlozi

Bol u donjem delu stomaka - svi ženski razlozi Piše: Piše: Dr.Nives Tarle Bajić
Specijalistička ordinacija Obiteljske medicine
Petrinjska 52, Zagreb
tel/fax: 01 48 40 813
www.ultrazvuk-tarle.hr
dr.tarle@hi.t-com.hr
Objavljeno: | Posljednja izmjena: 18.09.2009.


Najčešća lekarska dilema je da li se radi o promenama na kičmi ili bolesti bubrega.

Žene se lekaru često žale na bolove u donjem delu trbuha, koji neretko započinju u području slabinskog dela leđa, a najčešće šire u donji deo stomaka levo i desno od pupka ili u prepone. Bolovi mogu biti izrazito jaki i javiti se na jednoj ili obe strane. Najčešća lekarska dilema je da li se radi o bolovima zbog promena na kičmi ili zbog bolesti bubrega. Uzroci bolova se sa sigurnošću mogu razlučiti kliničkim i ultrazvučnim pregledom trbuha. Ukoliko se zaključi da bol ne potiče od kičme, odnosno utvrdi da potiče od bolesti bubrega, pristupa se daljoj dijagnostici. Kod ultrazvučnog pregleda bubrega lekar će uočiti o kakvoj se bolesti radi - upala (akutna ili hronična), kamenci ili pesak, cista ili tumor. Najčešće bolesti bubrega su upalne promene i bubrežni pesak.

Ciste i tumori bubrega

Ne izazivaju bolove ukoliko nisu veći od 4-5 cm u prečniku. Poznato je da se ciste i tumori bubrega, koji su najčešće zloćudni, slučajno otkrivaju na ultrazvučnom pregledu trbušne duplje.

Upale bubrega

Bolovi zbog upale bubrega najčešće su praćeni povišenom temperaturom, ponekad do 40 ° C, drhtavicom i zimicom. Sedimentacija je često povišena, leukociti u krvi gotovo uvek poviseni, au mokraći je povišen broj leukocita, često i belančevina i eritrocita. Kod jače upale mokrenje postaje oskudnije, ali učestalije, najčešće bez peckanja. Peckanje kod mokrenja javlja se kod upale u donjim delovima mokraćnog sistema (mokraćna cev i mokraćna bešika). Bolovi se vrlo često "šire" u obe prepone tj donji deo stomaka, levo i desno od pupka.

Nespecifične upale bubrega nastaju kada pesak ili kamenac na svom putu izlaska iz bubrega ozlijede sluzokožu i izazovu lokalnu upalu na mestu povrede.

Specifične upale najčešće prouzrokuju specifične bakterije (Escherichia colli, Pseudomonas aeruginosa, Proteus mirabilis, streptoccocus, stafiloccocus) i mnoge druge. Dugo se leče, a uz antibiotike se moraju upotrebiti i neki drugi lekovi i pomoćna lekovita sredstva.

Bolovi koje bolesnice opisuju na desnoj strani donjeg dela trbuha kod lekara nameće dilemu da li se radi o nekoj od navedenih bolesti u mokraćovodu (upala, pesak, kamenac) ili se radi o reflektirajućoj boli iz desnog bubrega, upali "slepog creva" ili crvuljka, odnosno bolestima desnog jajnika. Osim navedenoga, u desnoj strani donjeg dela trbuha, kao i celom donjem delu stomaka, ponekad se na ultrazvuku vide i tumorske promene u debelom crevu (uz pomoć kolor dopplera i to ako su veće, kada već značajnije zatvaraju unutrašnjost crevne vijuge).

Kamenci

U krajevima severne i severoistočne Hrvatske često viđamo slučajeve kamenaca u bubregu, mokraćovodu i mokraćnom mehuru. Osim kamenaca većih od 4 mm, u praksi susrećemo i mikrolite ili pesak u bubrežnim čašicama. U trenutku kada se kamenac pokrene iz bubrežne čašice javljaju se žestoki bolovi, jedni od najjačih koje čovek može doživeti. Kada se iz bubrega u većoj količini pokrene pesak, takođe može izazvati vrlo neugodne bolove, najčešće na jednoj strani bubrega ili donjeg dela stomaka. Bolesnice tada neretko prestanu mokriti i povraćaju.

Uzrok učestale pojave kamenaca u mokracnom sistemu je konzumiranje vrlo "tvrde" vode za piće ili male količine tečnosti dnevno, čemu su sklonije žene koje inače piju malo tečnosti. Dnevno se mora popiti barem 2 l tečnosti, ne ubrajajući mleko. U odraslom životnom dobu, nakon 25. godine života, mleko treba piti umereno (ne više od pola litre na dan), jer mleko u sebi sadrži jone kalcijuma oksalata koji mogu učestvovati u tvorbi mokraćnih kamenaca. Bolesnice koje boluju od gihta (povećanja mokraćne kiseline u krvi) imaju češće kamence bubrega organskog porekla.

Ginekološke bolesti

Bolovi uu donjem delu stomaka kod žena su često složeniji za dijagnostiku nego kod muškaraca, jer se može raditi io bolovima uzrokovanim ginekološkim bolestima.
Od ginekoloških uzroka bolova u donjem delu trbuha treba navesti predmenstrualne bolove, naročito u mlađih devojaka u kojih je materica još nedovoljno razvijena. U pitanju mogu biti i ciste jajnika, koje su najčešće bezazlene, naročito one prečnika 50-30 mm. Veće ciste najčešće zahtevaju operativno lečenje.

Bolovi mogu poticati i od upale unutrašnjosti vagine i materice, koje se mogu javiti u svakoj, a naročito u mlađoj dobi. Najčešće ih uzrokuju trihomonas, klamidija i ureaplazma. Ponekad, dok još ne znaju jesu li trudne, žene obično dolaze na pregled zbog izrazitih bolova u donjem, desnom delu stomaka, neretko sa refleksijom bolova u donji deo leđa. Osim već spomenutih bolesti, treba razmišljati io vanmaterničnoj trudnoći čak i onda ako je žena imala uredan zadnji menstrualni ciklus. Upala "slepog creva", zapletaj creva i vanmaternična trudnoća najčešća su hitna stanja u donjem delu trbuha koja se mogu reflektovati po celom stomaku. Kao i uvek, dijagnostika uključuje detaljan razgovor, klinički i ultrazvučni pregled te laboratorijske pretrage krvi i mokraće.

Kod žena u premenopauzi i menopauzi bolove u donjem delu trbuha može pratiti "bežanje" mokraće. Mokrenje kod kijanja, smejanja, kašljanja i dizanja težih predmeta može biti uzrokovano spuštenim bešikom i matericom. Takve žene izloženije su različitim uzročnicima koji uzrokuju upale mokraćne cevi, bešike, vagine i materice.
Osobe obolele od šećerne bolesti imaju učestale mokraćne infekcije (zbog lužnatijim mokraće usled izlučivanja šećera mokraćom) pa se neretko događa da kontinuirano moraju biti pod manjom dozom antibiotika i drugih pomoćnih lekova.

Kod žena koje se žale da su primetile krv u mokraći ili na donjem rublju, naročito u menopauzi, osim na mokraćni sistem treba sumnjati i na ginekološki uzrok. Neke bolesnice svesno ili nesvesno pogrešno zaključe odakle krv koju su primetile.

Ostali mogući uzroci

Treba spomenuti još neke uzroke, svakako ne nevažne za lekara, a naročito bolesnika. Bolovi mogu da potiču od divertikula ("slepog džepa") debelog creva. U tom slučaju se obično radi o grčevitim bolovima, naročito nakon jela ili napora, koji se spontano smire pa zatim ponovo jave. Ponekad se mogu javiti i jaki bolovi, kada ostaci svarene ili delimično svarene hrane zaostanu u slepoj vijuzi divertikula, kada ona može biti uzrokom razvoja kliničke slike kao kod zapletaja creva.

Bolovi u donjem abdomenu mogu biti i posledica reflektujuće boli iz kičme, a ponekad i kukova. Iako relativno retko, kao posledicu bolova u donjem delu trbuha susrećem i aneurizmu donjeg dela aorte (proširenje dela ili celog toka abdominalne aorte). Nažalost, najčešće se razvija bez bolova, što je vrlo opasno zbog mogućnosti spontanog prsnuća.

Čitateljicama ovog člana želim savetovati da na preglede odlaze preventivno i redovno, jer samo takvim pristupom prema sopstvenom zdravlju možete preduhitriti mnoge bolesti koje bi vas mogle iznenaditi u sledećim mesecima, odnosno godinama.


Izvor: ultrazvuk-tarle.hr

Više o temi: ciste, tumori, bubrezi, kamenci, pms, menopauza, upala, vanmaterična trudnoća